قوانین بازی مونوپولی

هدف بازی

هدف مونوپولی این است که با خرید ملک، گرفتن اجاره و ساختن خانه و هتل از همه ثروتمندتر شوید و رقیب‌ها را یکی‌یکی ورشکسته کنید. در بازی کلاسیک برنده کسی است که آخر از همه سرپا بماند.

اگر پایان بازی از پیش مشخص شده باشد، وقتی بازی تمام می‌شود ثروتمندترین بازیکن برنده است.

تخته و شروع بازی

تخته ۴۰ خانه دارد که دور یک مربع چیده شده‌اند. ۲۸ خانه از آن‌ها ملک هستند: ۲۲ خیابان در هشت گروه رنگی، چهار راه‌آهن و دو شرکت خدماتی. بقیه‌ی خانه‌ها عبارت‌اند از خانه‌ی شروع، شانس، صندوق عمومی، مالیات، زندان، پارکینگ و خانه‌ی «برو به زندان».

هر بازیکن با مبلغ برابری از بانک شروع می‌کند و مهره‌اش را روی خانه‌ی شروع می‌گذارد. ترتیب نوبت‌ها با ریختن تاس مشخص می‌شود.

نوبت شما

در هر نوبت دو تاس می‌ریزید و مهره را به اندازه‌ی مجموع آن‌ها در جهت حرکت عقربه‌های ساعت جلو می‌برید. هر بار که از خانه‌ی شروع می‌گذرید، حقوقی از بانک می‌گیرید.

اگر هر دو تاس یک عدد بیاید، پس از انجام کار آن نوبت دوباره تاس می‌ریزید. اما اگر سه بار پشت سر هم جفت بیاورید، مستقیم به زندان می‌روید. جایی که مهره می‌ایستد، کار شما را معلوم می‌کند:

• ملک بدون صاحب: می‌توانید آن را با قیمت روی سندش بخرید.
• ملک صاحب‌دار: اجاره‌ی آن را به صاحبش می‌دهید.
• شانس یا صندوق عمومی: یک کارت برمی‌دارید و دستورش را اجرا می‌کنید.
• مالیات: مبلغ آن را به بانک می‌پردازید.
• برو به زندان: مهره‌تان را به زندان می‌برید و نوبتتان تمام می‌شود.

اجاره و ست‌های رنگی

اجاره‌ی هر خیابان روی سند آن نوشته شده و با ساختمان‌های بیشتر بالاتر می‌رود. اگر همه‌ی خیابان‌های یک رنگ را داشته باشید، به آن ست رنگی کامل می‌گویند و اجاره‌ی خیابان‌های بدون ساختمان آن ست دو برابر می‌شود.

اجاره‌ی راه‌آهن‌ها هر چه بیشتر از آن‌ها داشته باشید بالاتر است. اجاره‌ی شرکت‌های خدماتی به عدد تاس بستگی دارد و اگر هر دو را داشته باشید ضریب بزرگ‌تری پیدا می‌کند.

ساختن خانه و هتل

فقط وقتی ست رنگی کامل دارید می‌توانید روی آن بسازید. ساختن باید یکنواخت باشد: تا همه‌ی خیابان‌های یک ست خانه‌ی اول را نداشته باشند، روی هیچ‌کدام خانه‌ی دوم نمی‌سازید.

هر خیابان تا چهار خانه می‌گیرد و بعد از آن می‌توانید چهار خانه را با یک هتل عوض کنید. اجاره با هر ساختمان به‌شدت بالا می‌رود و بازی بیشتر در همین مرحله تعیین می‌شود. هر وقت پول لازم شد، می‌توانید ساختمان را با نصف قیمت خرید به بانک برگردانید.

رهن و معامله

اگر پول کم آوردید، می‌توانید ملکی را که ساختمان ندارد رهن بگذارید و نصف قیمتش را از بانک بگیرید. از ملک رهن‌شده اجاره نمی‌گیرید. برای آزاد کردن آن، مبلغ رهن را به‌اضافه‌ی ۱۰ درصد پس می‌دهید.

در نوبت خودتان می‌توانید با هر بازیکن معامله کنید. در معامله، ملک، پول و کارت‌ها را به هر نسبتی که هر دو طرف قبول کنند، رد و بدل می‌کنید. معامله بهترین راه برای کامل کردن ست رنگی است.

زندان

با رسیدن به خانه‌ی «برو به زندان»، با برداشتن کارتی که شما را زندانی می‌کند یا با سه جفت پشت سر هم به زندان می‌روید. در زندان هنوز می‌توانید اجاره بگیرید و معامله کنید.

برای بیرون آمدن سه راه دارید: جریمه‌ی ثابت را بپردازید، کارت «آزادی از زندان» را مصرف کنید، یا در نوبت خود جفت بیاورید. اگر در سه نوبت جفت نیاوردید، باید جریمه را بپردازید و حرکت کنید.

ورشکستگی و پایان بازی

اگر بدهی شما از پولی که با فروش ساختمان‌ها و رهن ملک‌ها می‌توانید جمع کنید بیشتر شود، ورشکسته می‌شوید و از بازی کنار می‌روید. دارایی شما به طلبکار می‌رسد، یا اگر بدهی به بانک بوده، به بانک برمی‌گردد.

با ورشکستگی هر بازیکن، دور بازی کوچک‌تر می‌شود و فشار روی بقیه بیشتر. بازی با ماندن آخرین بازیکن تمام می‌شود. در حالتی که پایان از پیش مشخص است، ثروت هر بازیکن، یعنی پول نقد به‌اضافه‌ی ارزش ملک‌ها و ساختمان‌هایش، حساب می‌شود و ثروتمندترین بازیکن برنده است.

چند نکته‌ی راهبردی

معمولاً خریدن ملکی که رویش می‌ایستید می‌ارزد، چون هر ملک شانس شما برای کامل کردن ست رنگی را بیشتر می‌کند و در معامله هم کارتان را راه می‌اندازد. راه‌آهن‌ها درآمد پایدار می‌دهند و ساختن زودهنگام روی ست کامل بهترین فشار را به رقیب‌ها وارد می‌کند.

همیشه مقداری پول نقد نگه دارید تا در برابر اجاره‌ی سنگین مجبور به فروش ملک نشوید.

واژه‌نامه مونوپولی

ست رنگی

همه‌ی خیابان‌های هم‌رنگ؛ داشتن آن شرط ساختن و باعث بالا رفتن اجاره است.

اجاره

پولی که وقتی روی ملک دیگری می‌ایستید به صاحبش می‌دهید.

رهن

گرفتن نصف قیمت ملک از بانک؛ تا آزاد شدن ملک از آن اجاره نمی‌گیرید.

هتل

ساختمان نهایی هر خیابان که جای چهار خانه می‌نشیند.

شانس و صندوق عمومی

دو دسته کارت که با ایستادن روی خانه‌شان برمی‌دارید و دستورشان را اجرا می‌کنید.

زندان

جایی که با سه جفت پشت سر هم، کارت یا خانه‌ی «برو به زندان» به آن می‌روید.

ورشکستگی

وضعیتی که بدهی از دارایی قابل فروش بیشتر است و بازیکن از بازی حذف می‌شود.